HOME   INSCHRIJVEN   SUBSCRIBE   FAQ / INFO
Naam:
Wachtwoord:
Geef zoekwoord
  
Naar film Naar boek Naar Muziek Naar Optredens, voorstellingen Naar Eten, drinken, dansen, reizen


Heart of darkness (Joseph Conrad)

Heart of darkness (Joseph Conrad)
Meest recente postings van totaal 1
Gebruiker Waardering Commentaar
The Dude Goed verhaal, vooral in het licht van het feit dat het tussen 1896 - 1899 geschreven is, op het hoogtepunt van het 'witte mannen moeten over de wereld heersen' denken.

De stijl is niet per se heel mooi, van de welsprekendheid van protagonist Kurtz waar de de verteller het steeds over heeft zien we niet altijd wat terug. De reputatie van het boek, als zou het 'een openbaring zijn van de donkere kant van de mens' is wat overdreven. Het is er wel, maar niet zo diep, niet zo intens als ik verwachtte. De beschrijvingen van de teringzooi en de misère die Marlow beschrijft kruipen wel onder je huid, maar een beklemmend cynisch-nihilistisch gevoel als bijvoorbeeld Célines' Reis naar het einde van de nacht hield ik er niet aan over, ook niet na het voor de 2e kaar lezen van dit boek.

Voor wie het verhaal niet kent: een zeeman, Marlow, vertelt over zijn opdracht om op zoek te gaan naar mr Kurtz, het hoofd van een handelspost in de rimboe van de Kongo. Deze baas moest zowel ivoor aanleveren als een studie verrichten naar 'het beheersen van barbarij'. Beide deed hij met verve, maar blijkbaar niet op een manier die de hogere machten kon bekoren: op zeker moment stopt de aanvoer van ivoor, en blijkt Kurtz bevriend geraakt met de stammen van de inlanders. Gaandeweg de zoektocht merken we dat verteller Marlow een bewondering en genegenheid voor Kurtz opbouwt. Waarom dat precies is wordt niet altijd duidelijk, ook dat doet de film (waarover later meer) beter. Maar, om toch een idee te geven, pag. 69:

'... dat was het ergste - dat vermoeden dat ze niet onmenselijk waren. ... Ze krijsten en sprongen ... maar wat je deed huiveren was ... de gedachte aan hun menselijkheid - als die van jezelf - de gedachte aan je verre verwantschep met dit woeste en uitgelaten rumoer. Afstotelijk, maar als je een kerel was zou je jezelf bekennen dat er in jou ... een vaag vermoeden [was] dat het een betekenis bevatte die jij - zo ver verwijderd van de nacht der vroegste tijden - toch kon begrijpen'.

Volgens velen gaat dit boek over de westerling wiens moraal helemaal ontmanteld wordt zodat hij leeg en hol wordt. Volgens vertaler Heine beseft Kurtz zijn morele desintegratie niet. Volgens mij beseft hij dat juist wel: Kurtz concludeert dat moraal er niet toe doet, en hij ontdekt daarmee dat hij een verlies lijdt dat zo erg is dat het ondraaglijk is. Kurtz wanhoopt omdat hij geen weg uit het cynisch nihilisme ziet. Misschien is dat wel de crux van Heart of Darkness: Het is makkelijk om postmodern tot het bot te zijn en alle moraal en ethiek weg te redeneren, alleen maar omdat je geen absoluut standpunt kan vinden om welke moraal en ethiek dan ook te verdedigen. Maar zonder enige kern, zonder enige principes, word het bestaan toch afgrijselijk: the horror - the horror.

Vrij naar Dostojevski: ook als god niet bestaat is niet alles geoorloofd.

En passant geeft Conrad ervan blijk (1902) van de totale hypocrisie van de westerse kolonialisme en superioriteitsgedachten, en de onmetelijke wreedheid waarmee deze gepaard ging.

Toch doet de film Apocalyps Now dat beter. Een film die overigens wel recht doet aan de geest van dit boek. In die film wordt het mysterie van 'het droorgronden van de ongrijpbare' beter vorm gegeven en weet je daarom wat meer te pakken. Dramatischer natuurlijk ook, maar toch.

En in bepaalde scènes geeft de film letterlijk een knipoog naar het boek, dat is altijd een leuk feest der herkenning.

Inserted on 2017-06-22 21:01:18, last modified on 2017-07-09 22:38:05